B.H. Altı sene önce bu hafta 'Hollywood'un Altın Çağı' oyuncusu Kirk Douglas  (Isser Danielovitch) 103 yaşında vefat etti. Douglas, inanılmaz derecede yetenekli bir oyuncu olmakla kalmayıp, ilerleyen yaşlarında Yahudilik ile giderek güçlenen bağını korudu. Kendisi için kaleme alınan birçok anma yazısını okurken şu alıntıyla karşılaştım.   “Yahudilikle yolum uzun zaman önce, New York, Amsterdam'da büyüyen fakir bir çocukken ayrıldı. O zamanlar sidurda oldukça iyiydim, bu yüzde

B.H. Yüzyıllar boyunca, bilgelerimiz şu soruyla boğuştular. Şabat'ın işlevi nedir ve neyi sembolize eder?      Bildiğimiz gibi, Şabat iki kaynaktan beslenir: Dünyanın altı günde yaratıldığı -- yedinci günde dinlendiğini hatırlamak (Şemot 20:10)   ve Mısır'dan Çıkışı anmak. (Devarim 5:14)     Geçmişte, Romalı filozof Seneca, Şabat'ı, Yahudilerin "hareketsizlik nedeniyle hayatlarının neredeyse yedide birini kaybettiği"  müsrif bir kurum olarak alaya aldı.    Günümüzde ise popül

B.H. Hikaye anlatıcılığı , (Haggadah), insan deneyiminin her zaman merkezinde yer almıştır. Sadece bir eğlence biçimi olmaktan çok, bilgi, değer ve duygu aktarımında kullandığımız temel bir mekanizmadır. Hikayeler, insanlığın kalbi ve ruhudur.   Filozoflar, ahlaki yaşam için hikâye anlatıcılığının önemi üzerine nadiren yazmışlardır. Tek istisna İskoç düşünür Alasdair MacIntyre'dır. O, şöyle der; çocukları hikâyelerden mahrum bırakırsanız, onları "sözlerinde olduğu gibi eyleml

B.H. Kendini tamamen ona açanlar için Yom Kippur, yaşamı değiştiren bir deneyimdir. Yom Kippur öğleden sonra okunan Tora bölümünde “Mısır toplumunun eylemleri” gibi “ כמעשה מצרים" davranmamamız gerektiği konusunda uyarılırız.   On belanın Mısır'a getirdiği tahribat destansı boyutlardaydı. Bu korkunç eylemler Mısır'da günlük hayatı durma noktasına getirince Firavun'un yardımcılarının ona şöyle demesine şaşmamalı:   "Bu (Moşe) daha ne kadar bizim için engel teşkil edecek? “Erk

B.H. İki balık okyanusta yüzerken " Yaşlı bir adamın " yanından geçerler ve adam onlara, " Hey çocuklar, su bugün nasıl? " diye seslenir. Yaşlı adamın selamını duymazdan gelerek yüzmeye devam ederler. Birkaç dakika sonra balıklardan biri şaşkın bir şekilde diğerine döner ve "Su da neyin nesi?" diye sorar. (David Foster Wallace)   Okyanustaki balık benzetmesi her birimiz için uygun bir metafordur, çünkü kendi kaderimizi belirleyen bireyler olduğumuzu düşünmeyi sevsek de, kader

B.H. Bir ulusun doğuşuna vesile olan Theodor Herzl , hukuk eğitimi almış bir oyun yazarı, gazeteci ve siyasi aktivistti.   Siyon'a dönüşü savunmaya karar vermeden önce, döneminin Yahudi düşmanlığına çözüm olarak asimile olmayı veya Hristiyanlığa geçmenin yeterli olacağını düşündü. Ancak Dreyfus Davası'ndan sonra, din değiştirmenin antisemitizmi sona erdirmeyeceğini fark eder.   Herzl'in benlik algısında önemli bir tema olan Yahudi-Hristiyan ilişkisinin zorlukları, en rahatsız

B.H. İyi düşünür, kötü hareket ederiz. İkisini nefsinde birleştiren insan; bir istiridye kabuğu içindeki nadir bir inci tanesi gibidir. (Bernard Shaw)   Vayigaş'ın tüm manevi zorlukları ve kutsamaları, çok önemli bir ana dayanır. Yosef'in kendini kardeşlerine açtığı ana. Güç maskesinin, sahte benlik maskesinin ardında saklı kalan perdeden çıkar ve yüksek sesle ağlar.   Bunlar derin bir rahatlamanın ve sınırsız sevginin gözyaşlarıdır.   Bu genişleme anı, Yosef'in bir paradoksu

B.H. " Yosef ilk doğan oğluna Menaşe adını verdi ve şöyle dedi: "Çünkü Tanrı bana …… babamın evini unutturdu " (Bereşit 41:51)   Bir oğul (Yosef) evden yirmi iki yıl boyunca ayrı kalmasına rağmen niye babasına hayatta olduğunu bildiren bir haber göndermez ve ilk oğluna niye böyle bir isim vermeyi uygun görür?   Yakov, kardeşlerin, Yosef'e karşı beslediği derin düşmanlığın elbette farkındaydı, peki en sevdiği kişiyi onları kontrol etmeye göndererek ne elde etmeyi umabilirdi ki

Yıllardır dünyamız en büyük sosyal platformlardan biri tarafından şekillendiriliyor. Sonra, sosyal medyada dünyamızın nasıl olmasını istediğimiz soruluyor.   Sosyal medyanın bugüne kadar bize sunduğu büyük ölçekteki kutuplaşma ve bireyselcilik göz önüne alındığında, sosyal dünyamızın bir sonraki dalgası için “ TAMAR ” figürünü örnek alabiliriz.     Adem ve Havva meyveyi yedikten sonra her ikisinin de gözleri açıldı ve kendilerinin çıplak olduklarını anladılar ve incir yaprakl

“Nereye gittiğini bilen insana dünya bir kenara çekilip yol verir.” David Starr Jordan   Yakov'un meleklerle ilk karşılaşması bir rüyada gerçekleşir. “Y eryüzüne bir merdiven kurulmuştu.”     (Ber 28:12)   Burada Yakov, pasif bir gözlemcidir.   Fiziksel bedenlenmenin doğası gereği, ruh bebeklikteki çaresizliğimizle başa çıkmak için bir Ego geliştirir. Ego, sonsuz olan bir ruhu belirli ve sınırlı bir forma sıkıştırma zorunluluğuna yanıt olarak ortaya çıkar.   İkinci karşılaşma