Demokrasilerin işi zor.
Diktatörlüklere karşı, cihatçı devletlere veya terör gruplarına karşı demokrasilerin işi zor.
Bu görüşün gerçekliğini 7 Ekim 2023 katliamını takiben Ortadoğu'daki gelişmelerde en açık bir şekilde yaşıyoruz.
Eski zamanlarda savaşları daha güçlü olan taraf kazanırdı.
Bugün, eğer karşınızda bir diktatörlük veya cihatçı ideolojiye sahip bir örgüt varsa, gücünüz ne olursa olsun, “mutlak zafer” denen bir duruma gelebilmeniz mümkün değil.
7 Ekim'i takiben demokratik İsrael, terör örgütü Hamas'ın gelecekteki benzer katliamlarına engel olmak amacıyla harekât başlattı.
İsrael, kâğıt üstünde, Hamas'la kıyaslanamayacak derecede güçlü taraftı.
Üç yıla yakındır savaşıyor. Gazzeyi büyük ölçüde yerle bir etti.
Terör elebaşılarını bir bir yok etti.
Pek çok teröristi saf dışı bırakırken, maalesef Gazzeli halktan da pek çok ölen oldu.
ABD’nin aracılığıyla rehinelerinin tümünü, canlı veya ölü, geri getirebildi.
ABD, Hamas'la silahlarını bırakmaları koşuluyla ateşkes antlaşması yaptı. Ve savaş bitti gibi.
Sonuçta Hamas'ı yenebildi mi?
Hayır.
Hamas'ın ileride İsraele daha da büyük kayıplar vermesini önledi, belki bir süreliğine yurttaşlarına huzur elde etti ama mutlak bir zafer elde edemedi.
Hamas antlaşma koşullarına tabii ki uymuyor, silahlarını bırakmayı reddediyor. Şimdilik geçici bir sukunet var. Ta ki Hamas toparlanıp tekrar tacizlerine başlayana kadar.
Neden?Çünkü Gazze halkı Hamas'ın umurunda değil. Halk istediği kadar sefalet içinde olsun, Hamas için geçerli olan hayatta kalabilmek. Bunu sağladığı andan itibaren silah zoruyla hükümranlığını devam ettirmek sorun değil, ideolojik bir terör örgütü için.
Lübnana geçelim.
Lübnanın şu anki hükümeti İsrael ile kalıcı bir barışa sıcak bakıyor. Ancak Lübnan'da hükümranlığı yok.
Tüm komutanları öldürülmüş olsa da , Hizbullah yine silah gücüyle Lübnanı esir almış durumda.
Hizbullah da kimseye hesap verme durumunda olmadığı gibi, hayatta kaldığı sürece de Lübnanın esas sahibi. (İran’ın da desteğiyle tabii)
İmha edilmediği müddetçe de ne silahını bırakır , ne de İsrael ve Lübnan halkına huzur verir.
İran’a gelirsek;
ABD, İsrael ile birlikte İran’ı fena halde vurdu.
Ama rejimi değiştiremedi.
Rejimin tek amacı, aynı Hamas ve Hizbullah'ta olduğu gibi, hayatta kalabilmekti.
İran halkı onun en son derdi.
Ülkenin bulunduğu sefil duruma karşı gelip ayaklananlar oldu.
Rejim gözünü kırpmadan ayaklananlardan otuz kırk bin kadar kişiyi katletti.
Ve halk haklı olarak canını kurtarmak için evine dönüp susmayı tercih etti.
İsrael ve ABD halklarına hesap vermek zorunda olan demokrasiler.
ABD İran’dan ülkesine asker tabutlarının dönmesine göz yumamaz, Mondial’ı keyifle seyretmek isteyen sporseverini düşünmek zorunda. Arabasına koyduğu benzin fiyatını kabul edemeyen sürücünün isyanını göz önünde almak zorunda.
Trump ara seçimlerde bu faktörlerin büyük rol oynayacağının bilincinde.
Hal böyle olunca, pazarlık ve müzakere konularında doktora sahibi İranlı yetkililer, savaşı istemediğini anladıkları andan itibaren Başkan Trump’ı parmaklarında oynatıyorlar ve muhtemelen bundan zevk bile alabiliyorlar.
İran, Hizbullah ve Hamas bu zayıflamış durumlarında dahi çevrelerine zarar verip terör ve korku saçabiliyorlar.
Tüm bunlara karpuzcuların (kırmızı-yeşil ittifakı), ve kullanışlı aptal/cahillerin de dünya genelinde yanlış tarafı destekleyip haklı tarafa baskıları da eklenince gerek İsrael, gerekse ABD demokrasilerinin Ortadoğu'daki işi çok zor.
Bondi CHAKIM
IYT dip not :
İfade edilen görüşler İYT web portalının editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Yazarların düşünceleri sadece kendilerini bağlar.
Bir önceki yazımı okudunuz mu?
Un proverbo muy djusto digamos proverbo yerrado no ay. Kon la vinida del enverano, dishe el moral ya se va enderechar un poko ma malorozamente yene mos enklavimos a las novedades, de oyir las novelas no muy famosas, tornimos a los primeros diyas. La gerra va empesar de muevo? U va aver pas? Aki si dizish, no se kualo sesta pasando, no es ke me entyendo de la politika entodo kavzo esta tokando a la ekomomiya i esto mos esta azyendo pena, la edukasyon una dezgrasya, las eskolas muy karas los mansevos estan en un penseryo komo van a pagar estos presyos, sin kerer estamos entrando a una depresyon kada uno a su modo.
Komo dishe ariva, kada uno mete la mano ande lerguele. Para mi fin de mundo ke la sezon ya eskapo i estan serados los salones de teatros de la munisipalidad, porke los teatros espesyal, los presyos estan de no alkansar, para mi es el mijor divertimyento ir al teatro.
Agora vash a dizir otro mal ke no ayga siguro ke la sanedad enprimero ma esto afrita de un plazer.
Lo mas ke me aze pena de oyir i de ver a los artistos famozos de teatro, djugando en el treser rolo de una seriya dezgrasyada, muertos por el grosh i tristes de no tener moneda.
Siguro ke no me va konparar kon los profesyoneles ma i yo esto triste de no azer teatros ke es mi bueno. Por esto vo eskarvando en el google artikolos sovre el teatro i kuryozo topo ermozas eskritas. Unas kuantas de eyas las va partajar siguro ke eran en turko las traduizi.
“ARİSTOFANES”disho
La vida es komo un salon de teatro, las personas rikas se asentan en kos rangos de delantre i se durmen, de sorte ke los djugadores, deven de djugar para los rangos de alkavo
“LORKA” disho
El teatro es una eskola ke ambeza a yorar i a riyir, i es un tribunal independente, por esto el djugador kale ke seya djusto
ANTON CHEHOV disho
alguno si avla detras de vozos es ke estash adelantre de el, por esto el djugador kale ke este syempre delantre la shena
SHAKESPAERE
La vida es komo una shena de teatro, todos djugan sus rolos i kuando eskapa el senaryo mas no ay ke azer
El famozo CHİNASI
El tyempo es el mijor eskritor, la vida es un teatro ke no se aze prova, antes ke se serre el perde de esta pyesa ke no tyene palmas, riye, bayla, kanta, ennamorate i toma plazer de kada punto de tu vida porke kuando se serro el perde mas mo puedes azer nada
I yo FORTİ BAROKAS DEZEO
un mundo donde toda la djente del teatro pueda eskrivir i djugar independente i todos los amantes del arte seyan valorados.
Forti BAROKAS
Es ke meldatesh la eskrita de una semana antes?
İsrael teknoloji sektörü, güvenlik tehditleri ve ekonomik belirsizliklerin gölgesinde büyümeye devam ediyor.
Poalim Tech ve Dealigence tarafından yayımlanan yeni rapora göre, İsraelli girişimler 2026 yılının ilk altı ayında toplam 8,6 milyar dolar yatırım çekmeyi başardı.
Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 45'lik bir artışa işaret ediyor.
Raporda dikkat çeken noktalardan biri, yatırım miktarı artarken yatırım turu sayısının yaklaşık yüzde 35 oranında düşmesi oldu.
Bu durum, yatırımcıların artık daha seçici davrandığını ve sermayelerini daha az sayıda ancak daha güçlü ve olgun şirketlere yönlendirdiğini gösteriyor.
İsrael'in uzun süredir güçlü olduğu siber güvenlik sektörü, yatırım çekmeye devam eden alanların başında geldi.
Rapora göre siber güvenlik şirketlerine yapılan yatırımlar, geçen yılın aynı dönemine kıyasla iki katından fazla arttı.
Özellikle İran ile yaşanan gerilimlerin ve güvenlik risklerinin arttığı bir dönemde bile sektör yatırımcıların ilgisini korumayı başardı.
Yatırımcıların deneyimli girişimcilere yönelmesi de raporun öne çıkan bulguları arasında yer aldı.
Seri girişimciler tarafından kurulan şirketlerin aldığı yatırım oranı bir yıl içinde yüzde 34'ten yüzde 39'a yükseldi.
Bu eğilim, yatırımcıların başarı geçmişi bulunan kuruculara daha fazla güven duyduğunu ortaya koyuyor.
Birleşme ve satın alma işlemlerinde ise işlem sayısı azalmasına rağmen işlem değerleri yükseldi.
2026'nın ilk yarısında toplam birleşme ve satın alma hacmi yaklaşık 10,7 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Bu durum, büyük yatırımcıların daha olgun ve güçlü şirketleri satın almaya yöneldiğini gösteriyor.
Rapor ayrıca iş gücü piyasasında ilginç bir tablo ortaya koydu.
Büyük uluslararası teknoloji şirketleri maliyet azaltma ve yapay zekâ kaynaklı verimlilik programları nedeniyle personel azaltırken, İsraelli erken ve orta aşama girişimler çalışan sayılarını korumayı başardı.
Hatta bu şirketlerde istihdam yaklaşık yüzde 2 oranında arttı.
Uzmanlara göre yapay zeka odaklı, çok küçük ekiplerle kurulan yeni nesil girişimler İsrael'in teknoloji ekosisteminin bir sonraki büyüme dalgasını oluşturabilir.
Rapor, zorlu koşullara rağmen İsrael'in küresel teknoloji merkezi olma konumunu koruduğunu ve yatırımcı güveninin sürdüğünü ortaya koyuyor.
Kaynak: Jerusalem Post, Poalim Tech & Dealigence "Israel Tech Review – First Half 2026" raporu, 10 Haziran 2026.
