
BH
Tanrı; evren, dünya ve içindekileri (dağlar, akarsular, hayvanlar, ışık saçan kaynakları) tamamlanmış (çoğul) olarak yarattı. “Peki……. neden tek bir kişiyle başladı?”
İlk olarak, bize HER YAŞAMIN SONSUZ DEĞERİNİ, tek bir yaşamdan koca bir dünyanın doğabileceğini ve bu nedenle birbirimizi her ne pahasına olursa olsun korumakla yükümlü olduğumuzu öğretmek için.
Hepimizin ortak bir ataya sahip olması bizi birbirimize AİLE yapar. Aile olmak, her zaman iyi geçineceğimiz veya aynı fikirde olacağımız anlamına gelmez.
Ancak zor zamanlarda aile birbirinin arkasında durur. Yaratılış Kitabı, evrensel akrabalık bilincine varmamızı, "birlikte olmamızın" sadece mecazi değil, biyolojik olduğunu anlamamızı sağlar.
Son olarak, her eşsiz insanın "DÜNYA BENİM İÇİN YARATILDI" diyebilmesi için.
Dünyanın benim yararım için değil, benim iyiliğim için yaratıldığını, her birimizin insanlık dramasında yeri doldurulamaz bir rol oynadığını, her birimizin ortak sofraya özel bir şey getirdiğini, ışığımız olmadan dünyanın çok daha az aydınlık olacağını söyleyebilmek için.
Biz birbirimizin hasadıyız;
Biz birbirimizin işiyiz;
Biz birbirimizin büyüklüğü ve bağıyız.
Yepyeni bir yılın başlangıcında, Tora'nın vizyonuna yeniden bağlılık gösterelim.
Hepimiz birlikteyiz. Birbirimizin sorumluluğundayız. Güvenliğiniz, refahınız, mutluluğunuz benim sorumluluğumdur – ve benimki de sizin.
'Tanrı dedi ki: "İnsanları kendi suretimizde, kendi benzerliğimizde yaratalım..." (Yaratılış 1:26)
Bu tefsir, taşlardan insanlara kadar Tanrı tarafından yaratılan her şeyde var olan kırılmaz güç zincirini anlatır.
Her 'sessiz' yaratılış – domem (taşlar, denizler, kum vb.) – gücünü 'büyüyen' yaratılışlara – tzomeach – aktarır. Bitkiler güçlerini 'yaşayan' hayvanlara – chai – ve hayvanlar da 'konuşan' insanlara – medaber – aktarır.
Disney'in Aslan Kral filmindeki Kral Mufasa'nın 'Yaşam Döngüsü' felsefesinden söz ediyorum. Mufasa, oğlu Simba'ya çimen, antiloplar ve aslanlar arasındaki bağlantıyı açıklamıştı. Bu bağlantı, her şeyin birbirine bağlı olduğu mükemmel bir denge döngüsüne atıfta bulunur.
Herkesin verme gücüne sahip olduğunu anlamalıyız. Çünkü Tanrı'dan gelen güç her birimizin içinde mevcuttur. Bizim sadece onu paylaşmanın doğru yolunu bulmamız gerekiyor.
Chase Manhattan'ın pazarlama kampanyasını hatırlıyor musunuz? Herkese şöyle diyorlardı: "Chase Manhattan'da bir dostunuz var!" Kulağa harika geliyor! Ama sonra Bank Leumi, yan tarafta kendi pazarlama kampanyasını yarattı.
"Chase Manhattan'da bir dostunuz olabilir ama Bank Leumi'de biz mişpaha’yız - biz bir aileyiz!" İşte bu hepimizi özel ve eşsiz kılan şeydir. Siz ailenin bir parçasısınız!
Ortak anımız için bundan daha gerekli ve acil bir öğreti olamaz.
Bu yıl size ve hepimize bereket getirsin. (Amen)
Moşe PASENSYA
Geçen haftanın peraşasını okudunuz mu?


Giderek kutuplaştık.
Sadece yaşadığım ülkede değil, tüm dünyada bu böyle.
İsrael’de seçim günü yaklaştıkça ülkede yıllardır milleti ikiye bölen
’Bibi: İsrael’in Kralı’’ veya ‘’Yeter ki Bibi Olmasın’’ sloganları kutuplaşmayı yeni boyutlara taşıyor.
Bu haftaki yazımın amacı bir tarafı övmek veya yermek değil.
Yazılarımı izleyenler politik duruşumu bilir zaten. Geçmişteki ve de 7 Ekim’den sonraki bazı başarılarına rağmen, gerek uzun süre iktidarda kalmanın yozlaştırdığına inandığımdan, gerekse son yıllardaki ülke yararına olmayan karar ve davranışlarından dolayı başbakanın ve aşırı sağcı hükümetinin gitmesi gerektiği görüşündeyim.
Ama konum bu değil.
Konum hepimizin, veya çoğumuzun diyeyim, aşırılaşmaya, kutuplaşmaya prim vermesi. Sadece ülkemizde değil, tüm dünyada.
Kabul etmek istesek de istemesek de günümüzde geleneksel medya ve sosyal medya bizi esir almış durumda.
Elinizi kalbinize koyup düşünün: Gününüzün ne kadarını TV karşısında, e-postanızda, You Tube’da, whatsapp, instagram veya X karşısında geçiriyorsunuz?
(Sahi, bir zamanlar gazete diye bir şey de vardı sanki)
Sanırım büyük bir kısmını, yaşınız ne olursa olsun.
Medya için sıradan, olağan, olumlu,’’mainstream’’ haberler haber değildir, bunlara medyada rastlayamazsınız. (Veya bir köşede gizlenmiş bulabilirsiniz)
Kötülükler, felaketler, aşırılıklar, sıra dışılıklar manşete taşınır ancak.
Dolayısıyla medyatik olmak isterseniz uçların, kutupların her türlü aşırılıkların temsilcisi olmanız gerekir. Zira günümüzde geçerli olan, seksi sayılan, beğenilen bu.
Şu anda yıldızı düşmüş Gantz’ı ele alalım; ülkenin geçen yıllardaki en popüler liderlerinden biri.
Bir ara partisi açık ara en çok oya sahip liderdi.
Ne oldu?Şu anda barajı dahi aşamayacak durumda olduğundan muhtemelen seçimlere katılmama kararı alacak. (Yazı hazırlanırken tarih Eylül’ün yirmisi)
Gantz ne yaptı da bu duruma düştü?
Memleketi mi sattı?
Yok, hayır.
Tamam, kurnaz politikacı olamadı, Bibi’nin iktidarda kalmasına, istemeden de olsa aracı oldu, falan filan.
Ama adam iyi niyetliydi, milleti bölmek yerine birleştirmeyi istedi, denedi, aşırıcı olamadı, sağduyulu davranıp uçlara kaçmadı.
Sonuç: Onu 4-5 yıl evvel baş tacı eden bu millet, bu aynı millet, silkeleyip kenara attı.
Öte yandan bağıran, çağıran, aşırı kararlar alan veya söylemlerde bulunan gerek sağ gerekse sol liderler oylarını arttırdılar.
Bu ülkede yaşayıp değişik TV kanallarını izlemeye kalkarsanız iki değişik memlekette yaşadığınızı sanırsınız.
Kanal 12’yi açın, ülkedeki tüm kötülüklerden Bibi ve hükümeti sorumlu. Yağmur zamanında yağmazsa, Kolombiya da deprem olursa sorumlusu bu hükümet.
Kanal 14’ü açarsanız eğer, bu hükümet ve başındaki harikalar yaratıyor. İsrael hiçbir zaman bu kadar iyi olmamıştı.
Ama gerçek bu uçlarda değil, bunların arasında bir yerde. Ne var ki dinlediğiniz kanala göre, bu tek taraflılıkları dinledikçe duruşunuzda daha da katı ve radikal oluyorsunuz. Kutuplara, istemeden de olsa, çekiliyorsunuz.
Peki, algoritmalardan ne istiyorsun diye sorabilirsiniz eğer hala başlığı hatırlıyorsanız.
Algoritmaları şiddetle kınıyorum.
Zira onlar da bizim bu aşırı uçlara kaymamızda en büyük nedenlerden biri.
Niye mi?
Çünkü hepimizi şişiriyorlar; bizim neleri beğenip nelere karşı olduğumuzu bizden iyi bildiklerinden, her fırsatta, FB, Instagram, X ‘te (eski Twitter) bizi daha aşırı uçlara sürüklüyorlar.
Diyelim ki aday liderlerden Moşe’ye karşısınız. FB sayfanızda ne kadar çok Moşe aleyhtarı kişi varsa onların postlarını, yazılarını görüyorsunuz.
Ne kadar haklı olduğunuz belirginleşiyor ve Moşe’ye karşıtlığınız daha yüksek bir boyuta taşınıyor.
Tabii durumun tersi de geçerli.
Lider adaylarından Avi’ye bayılıyorsunuz.
Açıyorsunuz X’inizi. Meğer tüm dünya Avi’ye tapıyormuş.
Siz de Avi’yi daha da ilahlaştırıyorsunuz.
Sonuçta Moşe taraftarları ile Avi taraftarları birbirlerine karşı daha da hınçlanıyorlar. Kutuplaşma artıyor. Birleştirici olmayı, hiç kimsenin ne bembeyaz ne de simsiyah olmadığını savunanlar azınlıkta kalıp güçlerini ve seslerini yitiriyorlar.
Ve bence çok yazık oluyor.
İnsanlar birbirlerine yaklaşacaklarına, bu kısacık ömürde ahengi, birlikteliği arayacaklarına, aşırılıkların, kutuplaşmanın hiddeti ve öfkesi içinde yaşamlarını harcıyorlar.
Dileğim önümüzdeki seçimlerin ülkemizde bu trendi, bu eğilimi değiştirmesi; kutupların zayıflayıp, ülke çoğunluğunun asgari müştereklerde birleşebilmesi.
Aynı dileğim tüm insanlık için de geçerli.
Aynı gelişmeleri, kutuplaşmaları ABD’de, (bir yanda progresifler, diğer yanda ırkçı Naziler), Avrupa’da da yaşıyoruz. Berlin’deki güncel seçimlerde, Fransa’da yakında gerçekleşecek seçimlerde anketler bunu gösteriyor.
İnsan alemde hayal ettiği müddetçe yaşar. (Ve kutuplaşmadığı sürece de daha güzel yaşar)
Bond, CHAKIM
IYT dip not :
İfade edilen görüşler İYT web portalının editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Yazarların düşünceleri sadece kendilerini bağlar.
Bir önceki yazımı okudunuz mu?


7 Ekim’den bir gün sonra kaleme alıp İYT sitesinde yayınlanan “İnfial Büyük” başlıklı yazımı aradan tam üç yıl geçtikten sonra yeniden okudum. Belki siz de okumak istersiniz? ...Hatta iki hafta sonra yazdığımı da…
İNFİAL BÜYÜK
Siren uzun uzun çalıyor. Yataktan fırlıyorum, ne olduğunu anlamadan. Saat tam 6.30…Sığınağa inmeye vakit yok, apartmanın en korunaklı yeri merdiven boşluğuna, sahanlığa çıkıyoruz. Uzun bir bekleyiş, belki birkaç dakika ve bum sesi. Roketlerin hedefi olduğumuzu anlıyorum.
Televizyonu açıyorum. Bir aracın arkasında 4-5 Hamas teröristi ellerinde Kalaşnikoflar… Anlamıyorum, İsrael’de ne işleri var? Haberler gün boyu aktıkça, Gazze’de sınırı karadan, havadan geçen birkaç yüz, belki bin kadar teröristin ülkenin güneyinde çok sayıda yerleşim bölgesini, kibutzu kuşattıklarını öğreniyoruz. Feryatlar, yardım haykırışları… Ordu, polis ancak 5-6 saat sonra ulaşabiliyor. Tam bir kaos yaşanıyor.
Böylesi bir istihbarat zafiyeti nasıl olabilir? Düşmanın nefes alıp vermesini bile duyan istihbarat teşkilatları, AMAN, Şabak, MOSAD böylesi bir saldırıdan nasıl haberdar olamazlar. Kippur Savaşı ile kıyaslanıyor. Oysa Kippur Savaşı'nda düşman, bir milyon askeri, binlerce tankı, hava kuvvetleri olan Mısır ve Suriye gibi iki güçlü ülkeydi. Bir terör devleti değil.
Bu defa Şubat’ta, Simha Tora’da İsrail halkı akşam Dizingoff Meydanı’nda, duada kadınlarla erkekler ayrı mı duracak, beraber mi tartışması yerine bambaşka bir gerçekle karşılaşıyor. Güneyde bir müzik festivaline katılan birkaç bin genç çapraz ateşe tabi tutuluyor, kaçışmalar, çığlıklar, onlarca ölü…
Katliama dönüşen terör saldırısında Hamas ve İslami Cihat acımadan 21 yerleşim yerinde evlerine sığınan kadın, çocuk, yaşlı, ihtiyar demeden insanları öldürüyor. Çok sayıda rehin Gazze’ye kaçırılıyor. An itibarıyla ölü sayısı 700, birçoğu ağır olan yaralı sayısı 2.000. Rehinelerin sayısı 130. Bu rakamlar ölü sayısının Birinci ve İkinci Lübnan Savaşlarından fazla olacağını gösteriyor. Şoktayız…
Televizyonlarda gün boyu yorumlar. Tel Aviv’de yaşamakta olan altmış iki yaşında emekli bir General Noam Tibon silahını alıp Otef Gazza’da Nahal Oz’da mahsur kalan oğlu ve torununu silahlı mücadele sonucu nasıl kurtardığını anlatıyor. Bir genç, müzik festivalinde teröristlerin elinden kurtulmaya çalışan iki genç kızı kurtarmaya çalışırken vurularak yaşamını yitiriyor, genç kızlar kurtuluyor… Yaşanmakta olan sukutu hayalin, trajedinin yanı sıra bilinmeyen nice kahramanlık öyküsü de var.
Gelecek günler ne gösterecek? İnsan değerinin her şeyden üstün olduğu, iki asker rehin düştüğünde tüm ülkenin çalkalandığı İsrael’de onlarca rehin varken pazarlıklara girişilip binlerce eli kanlı mahkûm serbest mi bırakılacak? Bunların canlı kalkan olarak kullanılmaları ihtimaline karşın, Gazze’de geniş çaplı askeri bir hareket nasıl gerçekleştirilecek? Bunlar yanıtı oldukça zor sorular…
Kippur Savaşı sonrası oluşturulan tahkikat komisyonu ihmalden Golda Meir’i suçsuz bulmasına rağmen, dönemin başbakanı bir yıl sonra istifa etmiş, tüm sorumluluğu yüklenen Genelkurmay Başkanı David Elazar (Dado) ise istifaya zorlanmıştı. Oyunun kuralları artık değişti mi? Çözüm Olağanüstü Savaş Hükümeti mi? Bunu da önümüzdeki günler gösterecek. (8.10.2023)

7 EKİM KURBANLARINA AĞIT
Birazdan evinizin yıkılacağını, onu boşaltmanız gerektiğini size söyleseler, o panikte yanınıza ne alırsınız?
Dyson marka süpürgenizi, takılarınızı, bilgisayarınızı, çok değer verdiğiniz fotoğraflarınızı mı, yoksa birkaç iç çamaşırı ve bir battaniye mi? Veya yıllardır titizlikle büyüttüğünüz orkidelerinizi mi?
O panik sonrasında çocuklarınıza, eşinize, ailenize sarılıp kurtuldum, hepimiz kurtulduk diye sevinir misiniz? Köpeğinizi de kucaklar mısınız?
Peki ya mucize eseri canlı çıktığınız sığınaklı odadan küller içindeki evinizi görünce Allah'a şükür hayattayım mı dersiniz?
Gidecek bir yeriniz yoktur, beklersiniz yardım elinin uzanmasını, rehinelerden bir haber almayı…
Yine Kadiş okunuyor, acılı bir sevgili ertesi gün evleneceği hayat arkadaşı için kriya yapıyor, bir anne baba aynı anda yitirdikleri ikiz çocukları arkasından ağlayamıyor. Gözyaşları kurumuş…
Ve ben evimde düşen roketleri sayıyorum çaresizlik içinde.
Ve ben halkımı soykırım yapmakla suçlayanları lanetliyorum. (24.10.2023)
Av. Yakup BAROKAS
IYT dip not :
İfade edilen görüşler İYT web portalının editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Yazarların düşünceleri sadece kendilerini bağlar.
Bir önceki yazımı okudunuz mu?

























