Himmler’in 1943’teki “Kan İftirası” Mektubundan “NAZA” Tartışmasına...
Venedik Film Festivali’nde ödül alan İsraelli yönetmenler Yuval Abraham ve Rachel Szor’un “NAZA” belgeseli, İsrael’de sert bir tartışmanın merkezine yerleşti.
Film, 24 anonim asker ve istihbarat mensubunun ifadelerine dayanarak Gazze’deki askeri operasyonlarda sivil kayıpların sistematik biçimde göze alındığını öne sürüyor.
IDF ise bu iddiaları kategorik olarak reddediyor ve anonim kaynakların kimliklerinin, görevlerinin ve anlatılan olaylarla gerçekten bağlantılı olup olmadıklarının doğrulanamadığını belirtiyor.
Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’in daha önce vurguladığı çizgi, IDF’nin operasyonlarını İsrael hukuku ve uluslararası hukuk çerçevesinde yürüttüğü ve askerlerin sivillere yönelik sorumluluğunu koruduğu yönünde.
IDF’nin NAZAya verdiği resmi yanıtta da ordunun askeri hedeflere yönelirken sivillere verilecek zararı en aza indirmek için kapsamlı önlemler aldığı özellikle vurgulanıyor. Ayrıca hedef seçimi ve saldırı onaylarının yapay zeka tarafından değil, insanlar tarafından verildiği belirtiliyor.
Bu tartışmanın göz ardı edilmemesi gereken diğer boyutu ise Hamas’ın sivil alanları askeri amaçlarla kullanması. IDF, operasyonlarda okullar, camiler, hastaneler ve konutlarda veya yakınlarında silah depoları, tünel girişleri, komuta merkezleri ve roket sistemleri tespit edildiğini bildiriyor.
Bağımsız uluslararası değerlendirmelerde de Hamas ve diğer silahlı grupların yoğun nüfuslu sivil bölgelerden faaliyet göstermesine ilişkin bulgular bulunuyor; ancak tek tek IDF iddialarının kapsamı ayrıca tartışılmaya devam ediyor.
Israel Hayom yazarı Amnon Lord ise tartışmayı tarihsel açıdan çok daha çarpıcı bir noktaya taşıyor. Lord, Heinrich Himmler’in Mayıs 1943’te Ernst Kaltenbrunner’e gönderdiği mektuba atıfta bulunarak, Nazi yönetiminin Yahudilerin sözde “ritüel cinayetler” işlediğine ilişkin eski kan iftirasını, İngiltere ve ABD’de antisemitizmi körükleyecek bir propaganda aracına dönüştürmek istediğini hatırlatıyor.
Lord’a göre bugün İsrael askerlerinin sivilleri bilinçli olarak öldüren bir güç şeklinde genelleştirilerek sunulması da benzer biçimde Yahudilere ve İsrael’e yönelik nefreti besleme riski taşıyor. Bu tarihsel paralellik Lord’un yorumudur ancak NAZA etrafındaki tartışmanın neden yalnızca bir sinema tartışması olmadığını ortaya koyuyor.
Filmin iddiaları ile IDF’nin resmi açıklamaları arasındaki keskin çelişki nedeniyle kamuoyunun önünde önemli bir soru duruyor: Bir savaşın gerçekliği anlatılırken terör örgütlerinin siviller arasındaki faaliyetleri ve ordunun sivilleri korumaya yönelik tedbirleri anlatının dışında bırakılırsa ortaya çıkan tablo ne kadar eksiksiz olabilir?
Kaynaklar: Israel Hayom – Amnon Lord
IDF resmi açıklamaları Reuters; The Times of Israel.
Yorumlar